مقالات سياسي و اجتماعي
صفحه نخست   ::   آرشيو  ::   تماس با من   
 
بذر انديشه آزادی ۳۴۲

افت وخیز آزادی در ایران

 

 

انقلاب مشروطه ، ایرانیان را یا مفاهیم قانون اساسی، حقوق مردم ، رای، قانون، تفکیک قوا، وکالت، نظارت مساوات، استبداد، عدالت و آزادی آشنا کرد و  اگر چه جنگ مشروطه و مشروعه از همان آغاز شکل گرفت ولی دیدگاههای سیاسی دو فقیه عصر مشروطه، علامه نائینی و شیخ فضل الله نوری تعارضی است که هنوز

به پایان نرسیده است با شکست مشروطه اندیشه سیاسی نیز با نوعی ایستائی و حتی عقبگرد روبرو شد و با وقوع انقلاب اسلامی به ولایت مطلقه فقیه انجامید اما طی ربع قرن حاضر مجموع شرایط جهان ، منطقه و ایران بگونه ای رقم خورد ه که تا بحال چهار نظریه اصلاحی جدید از سوی اندیشمندان دینی مطرح شده است:

الف – سید محمد باقر صدر با نظریه "خلافت مردم با نظارت مرجعیت"

ب -  محمد مهدی شمس الدین با نظریه " دولت انتخابی اسلامی"

ج -  آیت الله منتظری با نظریه " ولایت انتخابی مقیده فقیه"

د  - دکتر مهدی حائری یزدی با نظریه " وکالت مالکان شخصی مشاع"

 


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۳٠ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بند ۱۱ اعلاميه جهانی حقوق بشر

۱۱/۱ هر متهم به بزهکاری بيگناه محسوب خواهد شد تا وقتيکه در جريان يک دعوای عمومی که در آن تمام تضمينهای لازم برای دفاع او تامين شده باشد و تقصير او قانونا محرز گردد.

۱۱/۲ هيچکس برای انجام يا عدم انجام کاری که در موقع ارتکاب بموجب حقوق ملی يا بين المللی جرم شناخته نميشده است محکوم نخواهد شد . همچنين مجازاتی شديدتر از آنچه که در موقع ارتکاب جرم بدان تعلق ميگرفت در باره کسی اعمال نخواهد شد.


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٢٩ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

آشنائی با واژه های سياسی

پاترناليسم/ پدر سالاری/ که در آن اقتدار سرپرست و رياست سلطه گرانه در کار است. در پاترناليسم رابطه رئيس و قدرت فائقه با زير دستان همچون رابطه پدری سختگير نسبت به فرزندان خويش و برتری و احترام توام با سلطه گری است . در کشورهای صنعتی و پيشرو پاترناليسم وجود ندارد.


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٢۸ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بذل و بخشش

بذل و بخشش توام با صلحجوئی زيبا و آرامبخش است ولی اگر در راه خشونت وکشت و کشتار و جنگ افروزی باشد تهوع آور و شبهه بر انگيز ميشود :

خبر اول/ آقای البرادعی جايزه يک مليون و دويست و پنجاه هزار دلاری صلح نوبل خود را به کودکان فقير مصری بخشيد.

خبر دوم/دولت ايتاليا حساب ارزی ايران را به بهانه تغذيه تروريستها از اين حساب مسدود کرد.

خبر سوم/ مرتضی تمدن عضو کميسيون برنامه و بودجه مجلس گفت: بر اساس گزارش رئيس کل بانک مرکزی ورودی حساب ذخيره ارزی از ابتدای سال تا پايان مهرماه با احتساب مانده سال ۱۳۸۳ حدود ۵/۱۷ ميليارد دلار بوده است ولی موجودی حساب ذخيره ارزی در پايان مهر ماه به منفی ۴۹۱مليون دلار رسيده است . وزير اقتصاد در مورد علت کم شدن موجودی حساب ذخيره ارزی گفت: اين را بايد از خود مجلس پرسيد . در حال حاضر و بر اساس مصوبات مجلس ۳۲ ميليارد دلار از در آمد ارزی کشور هزينه شده است و اگر مجلس علاقمند است که موجودی حساب ذخيره ارزی افزايش يابد چرا هزينه های بيمورد را تصويب ميکند ؟


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٢٧ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بذر انديشه آزادی۳۴۱

انواع بسياری ازحکومتها موردامتحان قرار گرفته و خواهد گرفت. هيچ کس ادعا نميکندکه دموکراسی کامل وسراسر عقلانی است و درحقيقت گاه گفته ميشود که دموکراسی بدترين نوع حکومت است البته بغير از حکومتهائی که تا بحال مورد امتحان قرار گرفته اند!

                                                           وينستون چرچيل


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٢٦ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

صدمين زاد روز زنده ياد دکتر صديقی

در منقبت دکترصدیقی وزیر کشور دولت ملی

 

 از من نشانی آفتاب را چه میپرسی ؟

در حیرتم نشانی آفتاب را چگونه دهم !

او سپاهی، زر و زوری ، ایلی ،

او مقامی ، در و درگاه عریضی که نداشت ،

او فقط گرمی خورشید به ایران را داشت .

او به وجدان سیاسی ، علمی ،

او به وجدان خدائی ، ملی ،

او به حق ، او به حقیقت ،

او به تحقیق ارادت میداشت.

او به حق یک رجل ملی بود.

 

صدق تو ای صدیق ، مصدق پسند بود!

همچون مصدقی و صداقت پیام تو،

تو از تبار مصدق، تبار علم،

تو از تبار رهائی ، تبار عشق،

تو از تبار عشق وطن، مهر میهنی،

پیچک نه ای، تو درختی تناوری!

بنیانگذار شاخه علمی جدید در ایران،

تو با نوادر عالم برابری،

یار جواهری، جواهر کلام آزادی!

گاندی رفیق تو، نهرو ندیم تو.

روزی "رومن رولان"

که خدا را حقیقت شمرده بود،

با پاسخ تو به حیرت دچار گشت،

گفتی به او که " حقیقت همان خدا است "

تو از وزارت کشور فراتری،

انکار پست صدارت در انقلاب،

یعنی رساتری، یعنی فراتری،

ارج و بهای تو بیش از صدارت است ،

آوازه تو به تاریخ میرسد،

اندازه تو به اسطوره میزند،

اعجاز و اتفاق نبوده نصیب تو،

استاد ارشدی، استاد ارشدی !

 


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٢۳ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

برای آگاهی آقای رئيس جمهور(۲)

تکرار تاریخ

 

شما قطعا از خسارات جانی و مالی

جنگ ایران و عراق آگاهید ولی شاید

از مقدماتی که به جنگ هشت ساله

انجامید بی اطلاع باشید.

اسفند 1369 پس از تحمل 9ماه زندان

به جهت امضاء یک نامه به رئیس جمهور

وقت آزاد شده بودم که آقای سید محمود

دعائی بنده و آقای دکتر خسرو پارسا

را به صرف نهار در دفتر روزنامه اطلاعات

دعوت نمودند و ضمن بحث های گوناگون

این خاطره را از ایشان شنیدم که گفتند:

"از بغداد باعجله به تهران آمدم و برای

ملاقات با امام به جماران رفتم و خدمتشان

عرض کردم اگر قصد جنگیدن با صدام را

دارند دیگر نیازی به سفیر نیست اجازه دهند

من به بغداد برنگردم و اگر چنین قصدی

ندارند دستور دهند برنامه های برونمرزی

رسانه ها قدری تعدیل شود تا از سوی

آدم دیوانه ای چون صدام قابل تحمل باشد.

ایشان بمن اطمینان دادند که قصد جنگیدن

ندارند و سفارش لازم را به مسئولان رادیو

خواهند کرد.من به بغداد برگشتم ولی

کمترین تغییری در لحن برنامه های برون

مرزی رادیو ایجاد نشد تا آنکه نهایتا صدام

به ایران حمله کرد"

امروز هم ناگفته پیدا است که آقای رئیس

جمهور قصد حمله به اسرائیل را ندارند ولی

طرح و تکرار مطالبی نظیر محو اسرائیل از

نقشه جغرافیا و یا از منطقه خاور میانه میتواند

ایران را با همان خطری روبرو نماید که رادیو

با برنامه های برونمرزی خود یکبار بر سرمان

آورد.

 


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٢۱ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

آشنائی با واژه های سياسی

پانچاشيلا / پنج اصل همزيستی مسالمت آميز / در مذهب بودا نام پنج قانون کردار بودائيان است (۱) پرهيز از کشتار(۲) پرهيز از دزدی(۳)پرهيز از شهوت رانی(۴)پرهيز از دروغ(۵) پرهيز از ميخوارگی. دولت هند با بهره گيری از اين اعتقاد بودائيان پنج اصل زير را بعنوان اصول سياست خارجی خود در نظر گرفته و اين اصول در کنفرانس باندونگ مورد تائيد و تصويب ملل آسيائی و آفريقائی نيز قرار گرفته است. ۱- احترام به حاکميت ملی و تماميت ارضی همه کشورها۲- عدم تجاوز۳- دخالت نکردن در امور داخلی ساير کشورها ۴- احترام دو سويه و برابر در روابط بين الملل ۵- همزيستی با رژيمهای گوناگون. 


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٢٠ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته


بذر انديشه آزادی ۳۴۰

تحقق دموکراسی به هيچ پيش شرطی نياز ندارد مگر به اراده و خواست نخبگان سياسی برای حکومت به شيوه دموکراسی !

                                             لاری دياموند


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۱۸ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

خطاب به اجلاس سران - تهران

 

هديه يك ايراني به اجلاس سران اسلامی

                تهران

 

 

سران مسلمان به ايــــــران فرود/ زهـــــــر كشوري پرچــمي با سرود

خوش آمد بگوئيم وقــــــت ورود / مديــــــــــران ارشــد سلام و درود

خوش آمد درآن لحظه از دل بـود/ كه پــــــــامان فــراتر از اين گل بود

بــــراي تعـــــمق در عمـق ركور/ بخـــــــوان بــا تفكر تواين نو سرود

                             تواضـــــع خداوند روزي رسان

                             مهـــان پادشاهان بزرگان سران

                             غــــم افزون تر از نعمت بيكران

كجاي جهان تلخي افـزون بــــود/ كجـــــــا اينهــــمه شاهد خون بود ؟

چه كم داري از نعمـت و خواسته/ كـــــه اينگــــونه از بخت ما كاسته ؟

گذاريد يكدم به دنــــــــدان جگر / كـــــه تـــا رويـد از ريشه ها نيشكر

ضروري بود ريشــه يــابي كنيم زميـــــــن و زمـان سبز و آبي كنيم

                             پــــــس از شكر بر قادر بيكران

                             مهــان پادشاهان بزرگان سران

                             غــــم افزون تر از نعمت بيكران

نمـــــــــــــائيد با بخردان آشتي/ ببينند تخم خــــــرد كــــــــــــاشتي

ز قــــــــهر خردمند دوري گزين/منقــــــــد بــــــپرور صبوري گزين

اگر معتزل۱ فرصتي بيش داشت/چو مامون و منصور از خويش داشت

تمدن در اســـــــلام پا مي گرفت/ سعــــــادت در اين قوم جا مي گرفت

                             پس از حمد بـر خالق سروران

                             مهان پادشاهان بزرگان سران

                             تنفر ز رفتار شــــــرم آوران

اگر الجزاير پل وحشت اســـــــت/در افغـــان اگر آتش و دهشت است

شمال عراق آن قتيل و قـــــــتال/به تاجــــيك جنگ و به سودان جدال

“اشاعر“۲چنين شيوه آغــاز كرد/در جهــــــــل بر علم و دين باز كرد

“اشاعر“ ز اطراف خود دور كن/ زمـــــين بر نهال خـــــرد جور كن

                  خدا بـــــــرتري داده داناتران۳                                                         مهان پادشاهان بزرگان سران                                                                                            بگيريد پنـــــــــدي ز داناتران

اگـر عقل بر نقل پيشي گرفت/اميــــــد اينكه جــاهل خموشي گرفت

غــزالي و الجوزيو ديگران/چـــــو طوفان بــه محصول دانشوران

به عـــلم(كلام) و(نظر)تاختند/خــــــــرد را بــــــــكلي بر انداختند

اگراشعري۴ تو به از عقل كرد/ همــــــان لحظه اوسجده بر نقل كرد

                                 خــــــدا نافر از كبر فرعونيان

                                 مهان پـادشاهان بزرگان سران

                                 پناهنــــــدگي ده به دانشوران

چــــــو آزار عاقــل نهادينه شد/ جهــــــــــان برخردمند پر كينه شد

نهادنـــــــــد بر چسب الحاد را/ بــــــــــه (سينا) و(خيام) استاد را

چنين شد كه ما در جهان باختيم/عقــــــب مانده با جهل خود ساختيم

اگر دوست داري تــــوانا شوي/نخــــــــــستين قدم اينكه دانا شوي

                            اهــــوراي ايران ستايش كنان

                             مهان پادشاهان بزرگان سران

                             بگيـــــــــريد پندي زايرانيان

پس از هفت قرن از خموشي عـلم/ بيـــــامد به ميدان سر صبر و حلم

عنادي كه با عقل آغاز گشــــــت/به ايـــــــــــران ما مدتي بازگشت

وليكن ز خرداد خرم شـــــــديم/ به راه خـــــــــرد ما مصمم شديم

كنون جهل در گوشه اي كز زده/ زمستان جاهــــــــل بر او وز زده

                          ستــــايش خداي خرد پيشگان

                         مهـان پادشاهان بزرگان سران

                         بگــــــــيريد پندي ز فرزانگان

محـــــيط از براي خردمند ساز/ رهايـــــــــش ز تشويش و از بند ساز

زمينــــــه فراهم كن از بهر علم/ كه دانـش نيازش به صبر است و حلم

مبادا تــــــــو دانا گريزان كني ۵ / نهـــــــــــــــال خرد برگريزان كني

به “دستور اجلاس“ بندي فزون/محيـــــــط خرد پروري ؛ می فزون



۱ معتزله نخستين نهضت خردگرائي در اسلام است كه چون در آغاز خلافت بنی عباس به دلايل سياسي مورد پشتيباني برخي از خلفا نظير مامون و منصور قرار گرفت سبب شكوفائي فرهنگ و تمدن اسلامي شد.

۲ اشاعره معتقد به اصالت نقل و حديث بودند و مراجعه به عقل و خرد را خلاف شريعت مي پنداشتند . از زمان “المتوكل“ هفتمين خليفه عباسي اشاعره قدرت را در دست گرفتند و به مخالفت شديد و خشن با يادگيري موسيقي ،شطرنج ، نقاشي و مجسمه سازي و اكثر دانشها از جمله نجوم ، فلسفه ، پزشكي و هندسه پرداختند. البته حساب را براي اخذ وجوهات شرعيه مجاز دانستند . اشاعره مطالعه را منحصر به فقه و حديث ساختند و نهايتا“ تمدن اسلامي را دچار وقفه و مرگ تدريجي نمودند.

۳ هل یستوي الذين يعلمون والذين لايعلمون ، قرآن مجيد

۴اشعري پايه گذار مكتب خرد ستيزي در اسلام است هم او در مسجد بصره و در حضور مردم از مراجعه به عقل و خرد خويش توبه كرد.

۵فرار مغزها


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۱٥ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بذر انديشه آزادی ۳۳۹

تمرکز و تجمع امکانات نظامی و انتظامی و تبليغی و رسانه ای و اقتصادی در يکجا خطر ديکتاتوری و استبداد را در پی دارد!

                                                                راسل


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۱٤ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بذر انديشه آزادی ۳۳۸

ميان انقلابات خشن و دموکراسی هيچگونه رابطه معنا داری وجود ندارد!


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۱۳ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بذر انديشه آزادی ۳۳۷

انسان خودش بايدخودرا هر آنچه هست يا قرار است باشد بمعنای اخلاقی اش چه خوب و چه بد ساخته باشد يا بسازد . هر وضعی بايد نتيجه انتخاب آزاد خودش باشدچرا که در غير اين صورت نميتوان او را بخاطر آن مسئول شناخت .

                                                           کانت


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۱٢ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

آشنائی با واژه های سياسی

پان اسلامیسم

 

در قرن 19م و بدنبال  دست اندازی استعمارگران اروپائی

به سرزمینهای مسلمان نشین، تدریجا مسلمانان متوجه

عقب ماندگیهای خود از جهان مدرن شده ورهبران سیاسی

همچون سید جمال الدین اسد آبادی در ایران با شعار نوسازی

و تحول در اسلام، برای سازگار شدن دین با شرایط تازه

زندگی در جهان و وهابیان عربستان نیز با شعار بازگشت  به                               صدر اسلام و زنده کردن سنتهای زمان پیامبر موعظه سر دادند.                          عبد الحمید دوم خلیفه عثمانی نیز چنان تبلیغاتی برای اسلام                               به راه انداخت که قدرتهای اروپائی هراسیدند و زمينه های

 فروپاشی خلافت عثمانی را در جنگ اول جهانی فراهم

 آوردند . در آن زمان برای وحدت شیعه و سنی نیز

کوششهائی شد و گروهی از فقهای ایرانی و عثمانی در

نجف گرد آمدند و هواداران وحدت اسلامی از مراسم سالانه

حج برای تبلیغ این امر بهره گرفتند ولی سقوط  سلطان

عبد الحمید در سال 1909م نشانه زوال پان اسلامیسم بود

شکست او در یگانه کردن جهان اسلام بسیاری از اندیشمندان

اسلامی را که از استبداد سلطان نیز دل پر خونی داشتند

بر انگیخت تا برای دگرگون کردن نظام سیاسی کهنه چاره ای

بیاندیشند ، نسل تازه ترک که از حکومت قانون و ناسیونالیزم

غربی اثر پذیرفته بود و چندان علاقه ای نیز به دیگر کشورهای

اسلامی نداشت در جنگ جهانی اول با دولت آلمان هم پیمان

گردید ، حال آنکه مسلمانان عرب این پیمان را طرد کردندو برای

احیای خلافت دو کنگره بی سرانجام در مکه و قاهره برپا نمودند

نتیجتا خلافت عثمانی از هم پاشید در حالیکه فقط مسلمانان

هند جنبشی برای احیای خلافت بوجود آوردند که آنهم نهایتا به

تقسيم هندوستان و تاسيس دولت پاکستان انجاميد. واژه های

پان ترکيزم / پان عربيزم و پان ايرانيزم از اين پس بتدريج در منطقه

رواج يافت .

 


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۱٠ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

آشنائی با واژه های سياسی

پارلمان اروپائی/ نمايندگی ۴۵۰ مليون شهروند اروپائی را دارد و علاوه بر قدرت وتو يا تجديد نظر در قوانين کشورهای عضو حق کنترل و نظارت بر بودجه اتحاديه اروپا را نيز دارد . تعداد اعضاء اين پارلمان در حال حاضر ۷۳۲ نفر است و تا سقف ۷۵۰ عضو در آينده قابل افزايش است . نظام رای گيری در کشورهای مختلف بر اساس ؛ليست های حزبی؛ استوار است و هر پنج سال يکبار انتخابات برگذار ميشود و اختصاص کرسيها به هر کشور عضو بر اساس ميزان جمعيت همان کشور است و نميتوان هيچ تغييری در ترکيب توزيع کرسيها ی پارلمان ايجاد کرد مگر با رضايت همه دولتهای عضو . پارلمان اروپا جلسات ماهانه خود را در استراسبورگ و بروکسل تشکيل ميدهد ولی دبيرخانه آن در لوگزامبورگ است . احزاب سياسی کشورهای گوناگون هر چند خود را احزاب سياسی ملی ميدانند ولی در رابطه با پارلمان اروپا فرا ملی عمل ميکنند . کميته های پارلمان اروپا به دو دسته امر داخلی و امور خارجی تقسيم شده و در حال حاضر ۲۰ کميته وجود دارد که کميته حقوق بشر و امور خارجی آن در ايران شناخته شده است.


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٩ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بذر انديشه آزادی ۳۳۶

 

  آزادی مطلق وجود ندارد  چيزی که وجود دارد آزادی انتخاب است !

                                                                     پائولو کوئيلو


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۸ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بذر انديشه آزادی ۳۳۵

   آزادی سودمند آن باشد و بس

                                           کز وی نرسد زيان به آزادی کس

                                                                                  ؟


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٧ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بذر انديشه آزادی ۳۳۴

  هرگاه اداره امور اقتصادی مردم از دست آنان گرفته ميشود رقابت و انگيزه شخصی

  که موتور همه فعاليتها است از بين ميرود و جای آنرا سرمايه داری دولتی و ديوان-

  سالاری و بيکارگی ميگيرد و از اين رهگذر متاسفانه طبقه فقير جامعه بيشتر ضرر

  ميکند . اولين اصل آزادی اين است که نظام بازار آزاد بايد به منزله مهمترين عامل

  تنظيم تقسيم کار حفظ و تقويت شود.

                                                               والتر لیپمن


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٦ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

استاد و پدر گرافيک ايران در گذشت

                   بازگشت همه بسوی خدا است

در سوک مرتضی مميز استاد وپدرگرافيک ايران


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٥ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

آشنائی با واژه های سياسی

بوروکراسی/ ديوانسالاری/ جامعه شناس آلمانی ماکس وبر که انديشه سازماندهی را مطرح ساخت بوروکراسی را عامل اصلی منطقی شدن نظام دولت در جهان ميداند.اما بوروکراسی واقعا موجود به ويژه در ايران تا بحال از خود جنبه های منفی بسياری نشان داده است که کند شدن کارها در چنبره مقررات زائد و نهادهای موازی و سلسله مراتب طولانی سبب ساز سوء استفاده از قدرت بسود تمايلات صاحبان منصب و ميل شديد به  گسترش قدرت و دامنه دستگاه و افزايش تسلط فرد حتی بر جنبه های خصوصی زندگی مردم شده است . برای نمونه شورای نگهبان که به صراحت در اصل ۹۱ قانون اساسی ۱۲ نفر قيد شده چون اعتقادی به اصل تحزب ندارد همه ساله بهنگام انتخابات با صرف هزينه های کلان هزاران نفر را مامور تفتيش عقائد نامزدهای انتخاباتی ميکند . بالزاک در داستان (کارمندان) مينويسد ؛ قدرت هيولائی است که ميخواهد بدست جماعت کوتوله ها کل جامعه را ببلعد؛ جان استوارت ميل بوروکراسی را ضد دموکراسی و تروتسکی از بوروکراسی شوروی بعنوان طبقه جديدی که به آرمانهای انقلاب خيانت کرده ياد ميکند . ماکس وبر و الکس دو توکوويل نيز معتقدند که : بوروکراسی آزادی را ميکشد.


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/٤ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

بند ده اعلاميه جهانی حقوق بشر

هر کس با مساوات کامل حق دارد که دعوايش در دادگاهی مستقل و بيطرف و منصفانه و علنی رسيدگی شود و چنين دادگاهی در باره حقوق و الزامات او يا هر اتهام جزائی که به او توجه پيدا کرده باشد تصميم بگيرد.


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۳ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته

نقش طبقات اجتماعی در فرایند گذار به دموکراسی

 

1-    طبقه

 

۱ -طبقهحاکم

جمعی از اندیشمندان بر این باورند که دموکراسی اساسا تحولی

از بالا و ناشی از تنش بین نخبگان حاکم و منازعه و کشمکش میان

آنها است که نهایتا به دموکراسی می انجامد . مطالعه تاریخ دموکراسی

که برقراری نوعی تعادل میان قدرت سلاطین از سوئی و اشراف زمیندار

مقدمات ظهور دموکراسی را فراهم آورد ولی در کشورهائی نظیر ایران

که فعلا فاقد طبقه فئودال است و بقولی هرگز فئودال نداشته و تیولداران

حکومتی در واقع مستاجرین سلاطین بوده اند ، این طبقه مستقل و

نیرومند بورژواهای شهری است که قدرت ایستادگی در برابر استبداد

را دارد.

 ۲ - طبقه متوسط

بورژوازی طبقه متوسط را گویند که نه ارباب بوده و نه رعیت ، تا بحال

انقلاب کبیر فرانسه، انقلاب مشروطه ایران، اعلامیه جهانی حقوق بشر

بنیانگذاری دانشگاههای جدید ، مدرنیته (تمدن جدید) و پست مدرنیزم

(فرانوین) را میتوان از جمله مهمترین دستاوردهای همین طبقه دانست

این طبقه به همه امتیازهای ناشی از تبار پایان داد و بر فرد ، حقوق فرد،

و دستاوردهای فرد بعنوان معیاری برای سنجش ارج و اهمیت اجتماعی

انسان تکیه کرده است. رومن رولان در مقدمه رمان جان شیفته ،انسان

بورژوا را ، آقای خودش توصیف میکند و مینویسد " با شکوه ترین طبقه ای

که در جهان تا کنون بوجود آمده و آزاد و سربلندو بدون ایکه کسی را

استثمار کند و یا استثمار شود در شهرها پا گرفته و هنر و فرهنگ را

اشاعه داده ، در کارگاههای کوچک فناوری کرده ، در شوراهای شهر

امور شهر را اداره کرده و الگوی انسان آزاد دوران تمدن طلائی یونان را

در سر دارد . "

 ۳ - طبقه کارگران، کشاروزان و تهیدستان

بدون کمک متقابل بورژواها نمیتوانند به دموکراسی دست یابند زیرا

نقش بورژوازی در تکوین و تداوم دموکراسی همواره تعیین کننده بوده

است. بطور کلی دموکراسی محصول تنشهای درونی رژیم سرمایه

داریست و در نتیجه مبین محدودیتهائی است که اقشار و طبقات

تحت سلطه در برابر سرمایه ایجاد میکنند . کارگران، کشاورزان و

تهیدستان تا بحال در هیچ کشوری به اندازه کافی نیرومند نبوده اند

که بدون نیاز به بورژوازی به دموکراسی دست یابند . جنبش های

کارگری نیز همواره خود جزئی از نظام سرمایه داری بوده و اگر چه

جنبش های دموکراسی هنر بورژوازی است اما طبقه کارگر همواره

با مبارزات خود این جنبش را تکمیل کرده و به ثمر میرساند.

                                                                            

                                                                  


نقد و نظر () | ۱۳۸٤/٩/۱ - هرمز ممیزی |لينک به نوشته